Açık Lise İşletme 1 Dersi Özet Konu Anlatımı

Açık Lise İşletme 1 Dersi Özet Konu Anlatımı

Aşağıda Açık Lise İşletme 1 Dersi özet konu anlatımı yer alıyor. Ayrıca Açık Lise İşletme Dersi Testleri için bu bağlantıya tıklayabilirsiniz. İşletme dersi açık liseliler için 1. ve 2. dönem seçebilecekleri seçmeli dersler arasında yer alıyor. Ders biraz ticaretle ilgisi olanlar için anlaşılması kolay bir derstir, yine ileride ticaret yapmak, bir işletme kurmak ya da sahip olmak isteyenler için de çok yararlı bilgiler içeriyor. Kredi değeri 2. İşletmeyi seçip geçen 2 krediyi, 2 dönem de seçen 4 krediyi cebe atar. Tavsiye ederiz, ancak öncelikle aşağıdaki konu özetine, hiç değilse konu başlıklarına bir göz atın:…

1. Ünite: İŞLETME İLE İLGİLİ KAVRAMLAR

Bu ünitede işletme ile ilgili temel kavramları inceledik. Artık;

 İşletme kavramını,

 Girişimcinin kim olduğunu, fonksiyonlarını,

 Kimlerin tacir ve mükellef olabileceğini,

 Yönetici ve lider kavramlarını,

 İnsan ihtiyaçlarının sınıflandırılmasını,

 Verimliliğin ne olduğunu ve verimliliğin nasıl arttırılabileceğini,

 Üretim ve tüketim kavramlarını,

 Mal ve hizmet türlerini,

 Fayda kavramını,

 Ulusal ve Uluslararası Standart Kuruluşlarının hangileri olduğunu biliyoruz.

İşletme, insanların istek ve ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla üretim faktörlerini bir araya getirerek mal ve hizmet üreten ekonomik ve teknik bir birimdir. İşletmeler mal ve hizmet üretirken kıt bulunan üretim faktörlerini uyumlu bir şekilde bir araya getirir. Bu üretim faktörleri doğa (tabiat), emek (işgücü), sermaye ve girişimcidir.

Girişimci, mal ve hizmet üretmek ve pazarlamak amacıyla üretim faktörlerini sistemli ve bilinçli bir şekilde bir araya getirerek kâr elde etmek için riski üstelenen kişidir. Girişimci kâr elde etmek için üretim yapar. Ancak kâr elde etmeye çalışırken olası zararları da üstlenmek zorunda kalır. Yönetici ise, kâr ve riski başkalarının olmak üzere, insanların ihtiyaçlarını karşılamak üzere mal ve hizmet üretimi için üretim faktörlerini bir araya getirip birleştiren ve işletmeyi çalıştırma sorumluluğu olan kişidir.

Ekonomik yaşamın ve ekonomik faaliyetlerin çıkış noktası insan istek ve ihtiyaçlarıdır. İşletmelerin dolayısı ile girişimcilerin temel işlevi insanların istek ve ihtiyaçlarının giderilmesidir. İhtiyaçların değişimine ve gelişimine bağlı olarak işletmelerin ortaya koyduğu ürünlerde zaman içerisinde yenilenir, geliştirilir.

İnsan istek ve ihtiyaçlarını gidermeye yarayan somut araçlara mal denir. Malların bir kısmı doğada hazır halde bulunur, büyük bir kısmının üretimi için ise emek harcanması gerekir. Üretimi için hiçbir çaba ya da örgütlenme gerektirmeyen ve doğada hazır bulunan mallara serbest mal denir. Örneğin; hava, gün ışığı, yağmur suyu serbest mallardır. Üretimi için emek harcanan mallara ekonomik mal denir. Örneğin; araba, uçak, masa, kalem ekonomik mallardır.

İnsan ihtiyaçlarının giderilmesine yönelik üretilen ancak elle tutulmayan ve saklanması mümkün olmayan faaliyetlere ise hizmet denir. Örneğin; otel işletmeleri, otobüs işletmeleri, hastaneler hizmet üretir. Ayrıca muhasebeci, avukat, kuaför, öğretmen, doktor, mühendisler de hizmet üreten kişilerdir.

Mal ve hizmetlerin kullanımı ile de tüketim ortaya çıkar. Tüketim işlemini gerçekleştiren kişi ya da kurumlara ise tüketici denir. İnsan ihtiyaçlarını doğrudan tatmininde kullanılan mallara tüketim malları denir. Tüketim malları yiyecek, içecek, temizlik malzemeleri gibi dayanıksız tüketim malları, otomobil, buzdolabı, çamaşır makinesi, televizyon, bilgisayar gibi dayanıklı tüketim malları olarak sınıflandırılabilir. Tüm ekonomik faaliyetlerin amacı tüketimdir. Tüketim, insanların ihtiyaçlarına, yaşına, cinsiyetine, yaşadığı yere, gelir düzeyine ve daha birçok faktöre göre değişir.

2. Ünite: İŞLETMENİN AMACI VE DİĞER BİLİMLERLE İLİŞKİSİ

Bu ünitede işletmelerin genel ve özel amaçları ile işletme biliminin diğer bilim dalları ile ilişkisini inceledik. Artık;

 İşletmelerin genel amaçlarını,

 İşletmelerin özel amaçlarını,

 İşletme biliminin ekonomi bilimi ile ilişkisini,

 İşletme biliminin davranış bilimleri ile ilişkini,

 İşletme biliminin hukuk bilimi ile ilişkisini ve

 İşletme biliminin istatistik bilimi ile ilişkisini biliyoruz.

Her işletmenin bir kuruluş amacı vardır. Bu amaç işletmeden işletmeye değişiklik gösterebilmektedir. Örneğin; özel işletmeler ile kamu işletmelerinin kuruluş amacının aynı olması düşünülemez.

İşletmelerin amaçları ikiye ayrılır:

1- Genel Amaçlar:

 Kâr elde etmek,

 Topluma hizmet etmek,

 İşletmenin varlığını devam ettirmektir.

2- Özel Amaçlar

 Personeline yeterli ücret vermek,

 Tüketiciye nitelikli mal ve hizmet sunmak,

 Uzun vadeli büyümeyi hedef hâline getirmektir.

İşletme bilimi, işletmelerin kuruluşu, finansmanı, üretim araçlarının sağlanması, üretilen mal ve hizmetlerin pazarlanması, örgütlenip, yönetilmeleri ve parasal olayların izlenmesi konularını ele alıp inceleyen bir bilim dalıdır. Dolayısıyla işletme bilimi yapısı ve gelişimi gereği hemen hemen bütün bilim dallarıyla yakından ilişkilidir.

İşletmeler dinamik bir yapıya sahiptir ve mal ve hizmet üretilirken verilen her karar işletmenin amacını, kâr ve zararını etkilemektedir. Bu nedenle işletme yöneticileri hangi üründen ne miktarda üretileceği, ne zaman üretileceği, ham madde ve malzemenin ne zaman sipariş verileceği, ürünlerin kalitesi, hedef tüketici kitlesinin tespiti gibi daha birçok konuda istatistiksel yöntemler kullanarak daha etkin bir şekilde karar vermektedirler.

İşletme yöneticileri geleceğe yönelik kararlar alırken ekonomi biliminden çok sık yararlanır. Özellikle yatırım ve finansman kararları alırken enflasyon, döviz kurları, faiz oranları gibi verileri ekonomi biliminden sağlar.

İşletmeler, faaliyetlerini devletin koyduğu yasa, tüzük, yönetmeliklerle, toplumun gelenek ve görenekleri, ahlak kuralları ve meslek kuruluşları ile uluslararası kuruluşların belirlediği kural ve standartlarla uyumlu bir şekilde yürütmek zorundadır. Bu bağlamda, işletmeler gerek kuruluş aşamalarında, gerek faaliyet sürelerinde, gerekse tasfiyeleri gibi durumlarda bir takım hukuki kurallara uymak zorundadır.

Davranış bilimleri, işletmenin en önemli üretim faktörü olan insan (iş gücü) kaynağını en verimli ve etkin bir şekilde çalıştırmanın, verimliliğini arttırmanın, onu işe motive etmenin ve mutlu olmasını sağlamanın yol ve yöntemlerini araştırır. Dolayısıyla işletme bilimi açısından davranış bilimlerinin işlevi, çalışanların işletmeye girdiği andan itibaren başlar ve önem kazanır. Bir diğer taraftan işletme yöneticileri tüketicilerin istek ve ihtiyaçlarını karşılayacak mal ve hizmetlerin üretiminde tüketici tercihi ve beklentilerinin tespitinde davranış bilimlerinden yararlanır.

3. Ünite: İŞLETME TÜRLERİ

Bu ünitede işletme türlerini inceledik. Artık;

 Üretilen mal ve hizmet çeşidine, amaçlarına, hukuki yapılarına ve sermaye yapılarına göre işletmelerin sınıflandırılmasını,

 Sanayi, hizmet ve tarım sektöründeki işletmelerin özelliklerini,

 Özel, kamu ve yabancı sermayeli işletmeleri karşılaştırmayı,

 Tek kişi işletmeler ve ortaklık kavramlarını,

 Şahıs ve sermaye işletmelerinin özelliklerini,

 Kooperatif, dernek ve vakıf kavramlarını,

 Ülkemizde kamu yararına çalışan dernek ve vakıfların hangileri olduğunu biliyoruz.

İŞLETME TÜRLERİ

Üretilen mal ve hizmet çeşidine göre işletmeler: Sanayi işletmeleri, hammadde ve malzemeyi üretim sürecinde, fiziksel ya da kimyasal yönden değişikliğe tabi tutarak yeni ve farklı bir mala dönüştürürler. Hizmet işletmeleri insan ihtiyaçlarını karşılayan ve elle tutulup gözle görülmesi her zaman kolay olmayan hizmet adı verilen bir çeşit üretimde bulunurlar. Yani fayda yaratırlar. Tarım işletmeleri ise, toprak, yapı, araç-gereç, hayvan ve sermaye unsurlarından oluşan, tarımsal alanda üretim yapan işletmelerdir. Bu tür işletmelerin en önemli ögesi topraktır.

 Sermayelerine göre işletmeler: Özel işletmeler, sermayelerinin tamamı ya da büyük bir kısmı özel gerçek ya da tüzel kişilere ait olan işletmelerdir. Özel işletmelerde üretim araçlarının mülkiyeti özel kişilerin elinde bulunur ve bu tür işletmeler için kârlılık ön plandadır. Dolayısıyla kârlı alanlara yatırım yaparlar.

Sermayesinin tamamı veya yarısından fazlası devlete ya da kamu tüzel kişilerine ait olan işletmeler ise kamu işletmeleridir. Kamu işletmeleri özel işletmelerin ilgi duymadığı, ancak toplum için yerine getirilmesi zorunlu olan mal ve hizmet üretimini gerçekleştirirler. Kamu işletmelerinde, işletmenin mülkiyeti, bakanlıklar ve belediyeler gibi devlet kuruluşlarına aittir.

Ülkemizdeki yürürlükte bulunan kanunlar çerçevesinde yabancı uyruklu gerçek veya tüzel kişilerin Türkiye’de tek başlarına ya da Türk ortaklarla kurudukları işletmelere yabancı sermayeli işletme denir. Bu işletmelerde, sermayenin tümü yabancı girişimcilere ait olabileceği gibi sermayenin bir kısmı yerli girişimcilere de ait olabilir.

Hukuksal yönden işletmeler: Tek kişi işletmeleri en çok görülen işletme biçimidir. İşletmenin sahibi tek kişidir ve işletme faaliyetlerini yürütür. Birden çok kişinin bir iktisadi amaca ulaşmak için aralarında anlaşarak para, mal, emek sermaye getirmek suretiyle kurdukları ticari işletmelere ortaklık adı verilir.

 Amaçlarına göre işletmeler: Kamu işletmeleri dışında özel işletmelerin kurulmasındaki öncelikli amaç kâr elde etmektir. Bu nedenle özel işletmeler kâr amacı güden işletmelere örnek gösterilebilir. Kâr amacı gütmeyen işletmeler, maddi bir gelir veya kâr elde etmek amacıyla kurulmamış olan, bundan dolayı da net gelirinin tamamı veya bir kısmı üyelerine, çalışanlarına veya herhangi bir özel şahsa dağıtılmayan kuruluşlardır. Kâr amacı gütmeyen işletmeler, eğitim, kültürel, dini, sosyal, sağlık gibi birçok alanda faaliyet göstermektedir.

Kooperatifler hem kişilerin tek başlarına yapmaya güçlerinin yetmediği işleri bir araya gelerek yapmaları sağlamak hem de toplumun kalkınmasına katkıda bulunmak amacıyla kurulur. Kooperatifler tüzel kişiliği olan, ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek veya geçimlerine ait ihtiyaçlarını işgücü ve parasal katkılarıyla karşılıklı yardım, dayanışma ve kefalet suretiyle sağlayıp korumak amacıyla gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulan değişir ortaklı ve değişir sermayeli ortaklıklardır.

Kazanç paylaşma dışında, kanunlarla yasaklanmamış belirli ve ortak bir amacı gerçekleştirmek üzere, en az yedi gerçek veya tüzel kişinin, bilgi ve çalışmalarını sürekli olarak birleştirmek suretiyle oluşturdukları tüzel kişiliğe sahip kişi topluluklara ise dernek denir.

Gerçek veya tüzel kişilerin yeterli mal ve hakları belirli ve sürekli bir amaca özgülemeleriyle oluşan tüzel kişiliğe sahip mal toplulukları da vakıflardır.

4. Ünite: İŞLETMELERİN KURULUŞ YERİ SEÇİMİ VE KURULUŞU

Bu ünitede işletmenin kuruluş yeri seçimini etki eden faktörleri ve işletmenin kurulurken yapması gereken işlemleri inceledik. Artık;

t Kuruluş yeri seçimini etkileyen faktörlerin; ham madde, ulaştırma, pazara yakınlık, iş gücü (emek), enerji ve yakıt, su, iklim koşulları, atıkların atılması, özendirme (teşvik) ve önlemleri ve yerel yönetim imkanları olduğunu,

t İşletmelerin kurulurken yapması gereken,

t Yerel yönetimle ilgili işlemlerin,

t Maliye ile ilgili işlemlerin,

t Sosyal güvenlik kurumlarına ait işlemlerin,

t Meslek kuruluşlarına üyelik işlemlerinin neler olduğunu ve nasıl yapılacağını öğrendik.

İşletmenin kuruluş yeri; bir işletmenin yaşaması ve gelişmesi için zorunlu olan, faaliyette bulunulan işin gerektirdiği bütün özellikleri bünyesinde taşıyan, en düşük maliyetle en yüksek kârı sağlayabileceği düşünülen faaliyet alanıdır. Bir başka anlatımla işletmenin kuruluş yeri; işletmenin amaçlarına en verimli ve etkin bir şekilde ulaşmasına olanak sağlamak için faaliyetlerini yapmak üzere belirlediği yerdir. İşletmelerin en uygun kuruluş yeri seçimini yapabilmeleri için çok iyi inceleme ve hazırlık çalışması yapması gerekmektedir. Kuruluş yeri seçimini etkileyen faktörlerin tek tek ele alınması, bunların işletmeye ve kârlılığına etkisi göz önünde bulundurulmalıdır.

İşletmelerin kuruluş yeri seçimini etkileyen faktörler ise şunlardır:

a. Ham madde,

b. Taşıma (ulaştırma),

c. Pazara yakınlık,

ç. İş gücü (emek),

d. Enerji ve yakıt,

e. Su, f. İklim koşulları,

g. Atıkların atılması,

h. Özendirme (teşvik) önlemleri,

ı. Yerel yönetim imkânlarıdır.

 

İşletme kurma kararı verilip, işletmenin kuruluş yeri seçildikten sonra işletmenin kuruluşuna ilişkin işlemler başlatılır. Bu işlemler şunlardır:

a. Yerel yönetimle ilgili işlemler:

Belediye Gelirleri Kanunu’na göre belediye sınırları ile mücavir alanlar içinde işyeri açmak isteyen işletmelerin belediyeye karşı sorumlulukları şunlardır:

t İş yeri açma ve çalışma ruhsatı alma

t Hafta sonu çalışma ruhsatı alma

t İlan, reklam, eğlence vergisi ödeme,

t Çevre temizlik vergisi ödeme,

t Emlak vergisi ödeme

b. Maliye ile ilgili işlemler:

Ticari, sınai, zirai ve mesleki faaliyetleri ile ilgili olarak bir iş yeri açıp faaliyete başlayanların bu faaliyetinden dolayı vergi yükümlülüğü ortaya çıkıyorsa, Maliye Bakanlığına bildirimde bulunma sorumluluğu vardır.

c. Sosyal güvenlik kurumlarına ait işlemler:

İşletmeler, mevzuata göre sigortalı sayılan bir kimseyi çalıştırmasıyla Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK)’na karşı sorumlulukları başlar. İşverenin SGK’ ye karşı yükümlülükleri şunlardır:

 İşyeri bildirgesinin verilmesi,

 Sigortalı işe giriş bildirgesinin verilmesi

 İş kazası ve meslek hastalığının bildirimi,

 Tehlike sınıf ve derecelerini etkileyebilecek değişikliklerin bildirilmesi,

 Aylık prim ve hizmet belgesinin verilmesi,

 Primlerin ödenmesi,

 İş yeri kayıt ve belgelerinin kurumca istenilmesi üzerine ibrazıdır.

ç. Meslek kuruluşlarına üyelik işlemleridir. Ticaret siciline kayıtlı tacirler bulundukları ildeki odaya kayıt olmak zorundadır.

Açık Lise İşletme Dersi Testleri

Açık lise işletme 1 dersi özet konu anlatımı

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+

Açık Lise Yazı ve Haberler

Admin'in Notu: Arkadaşlar. çözdüğünüz testlerle ilgili yorum yazarak bize çalışmamızda yol gösterin. Hangi dersten test eklenmesini istediğinizi, hangi testleri çözdüğünüzü kendi adınız veya nickname'inizle yorum yazarak belirtirseniz sevinirim.

Doğru soru sormak, doğru cevaplara ulaşmanın ilk koşuludur. Yorum yazın, soru sorun, cevaplayalım.


Etiketler:
Eklenme Tarihi: 5 Mart 2017

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın