Dinî-Tasavvufi (Tekke) Halk Edebiyatı

Dinî-Tasavvufi (Tekke) Halk Edebiyatı

Türklerin İslamiyet’i kabulünden sonra 12. yüzyılda Türkistan’da Ahmet Yesevî ile başlayan halk edebiyatı koludur. 13. yüzyılda şeyhler tekkelerini kurmuş, Mevlevilik ve Bektaşilik gibi tarikat çevreleri oluşmuştur. Mevlana’nın tasavvuf anlayışı etrafında şekillenen Mevlevilik, daha çok aydın kesimde ve şehir, kasaba merkezlerinde yayılmıştır. Hacı Bektaş Veli’nin tasavvuf anlayışı etrafında şekillenen Bektaşilik, daha çok halk tabakası arasında yayılmıştır.

Tekke edebiyatı nazım türlerinden ilahi, dinî-tasavvufi halk edebiyatında Allah’ı övmek, ona yalvarmak için yazılan şiir türüdür. Özel bir ezgiyle söylenir. Hecenin 7, 8 veya 11’li kalıbı kullanılır. Uyak örgüsü düz veya çapraz şeklindedir. Divan edebiyatında tevhid ve münacaatın karşılığı sayılır. İlahiler tarikatlara göre adlar alır:

Mevleviler – ayin, Bektaşiler – nefes, Gülşenîler – tapuğ, Halvetiler – durak, öteki tarikatlar -cumhur \ ilahi derler.

Tasavvuf, nefsi kötü istek ve duygulardan arındırarak Allah’a yaklaşma, kudret ve sıfatları ile Allah’ı tanıma ve sevmeye dayalı bir dinî öğretidir. Tasavvufta dünyaya önem vermeme, başkalarını kendine tercih etme, azla yetinme, ibadette samimi ve coşkulu olmak esastır.

Nefes, Bektaşî şairlerin tasavvufi şiirleridir. Nazım birimi dörtlük, ölçü hecedir. Düz uyak örgüsü ve yarım uyak kullanılır. Nefeslerde genellikle Hz. Muhammed ve Hz. Ali için övgüler bulunur.

Türk Dili ve Edebiyatı 3 Konu Anlatımı, Konu Başlıkları



AÖL Türk Dili ve Edebiyatı 3 Testleri

Açık Lise (543) Türk Dili ve Edebiyatı 3 Testi (temmuz 2019)

Açık Lise (543) Türk Dili ve Edebiyatı 3 Testi (Nisan 2019)

Açık Lise Türk Dili ve Edebiyatı 3 Testi (Aralık 2018)

Açık Lise Türk Dili ve Edebiyatı 3 Testi (Temmuz 2018)

Açık Lise Türk Dili ve Edebiyatı 3 Testi (Nisan 2018)

Açık Lise Türk Dili ve Edebiyatı 3 Testi (Mart 2018)

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+

Mobil Uygulamamızı İNDİRİN!

Açık Lise Yazı ve Haberler

Doğru soru sormak, doğru cevaplara ulaşmanın ilk koşuludur. Yorum yazın, soru sorun, cevaplayalım.


Etiketler: ,
Eklenme Tarihi: 11 Ekim 2019

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın